Các nhà nước vùng Vịnh tiền thân của ISIS là ISI ( nhà nước
hoi giao sunni la gi Iraq ) ra đời năm 2001 để kháng cự Chính phủ Iraq nghiêng về hệ phái Shia và thân Mỹ. Mới đầu , ISI chỉ là một nhóm hồi giáo thánh chiến nhỏ , chẳng có mấy tiếng tăm. Khi nội chiến Syria nổ ra , ISI bắt đầu chuyển mình thành ISIS với khẩu hiệu “thống nhất Sunni khắp thế giới” và “chống lại chính quyền” Shia tại cả Syria lẫn Iraq. Tổ chức này có tham vọng xây dựng một nhà nước hồi giáo Sunni trên lãnh thổ Iraq , Syria , Lebanon , Israel , Palestine , Jordan , Cyprus và miền Nam Thổ Nhĩ Kỳ. Ngày 29/6/2014 vừa qua , ISIS tuyên bố thành lập nhà nước
hồi giáo mới trên các vùng lãnh thổ chiếm được từ tỉnh Diyala của Iraq đến Aleppo của Syria. ISIS cũng đã bỏ tên gọi “Nhà nước
hồi giáo Iraq và vùng Cận Đông” và tuyên bố từ giờ sẽ mang tên là “Nhà nước hồi giáo sunni” ( IS ) , do Abu Bakr al-Baghdadi lãnh đạo , của người
hoi giao ở khắp mọi nơi. ISIS đã phát triển chóng vánh và trở thành mối đe dọa với toàn cầu ISIS thực chất là kẻ đắc lợi nhất từ sự hỗ trợ tích cực của một số nhà nước vùng vịnh , nổi bật là Arập Xêút và Qatar , khi chúng dự vào lực lượng phiến quân kháng cự chính phủ của Tổng thống Syria Bashar al-Assad. Theo chuyên gia Alain Chouet của Tổng cục An ninh đối ngoại Pháp , nguồn tài chính hỗ trợ cho ISIS chính yếu từ sự đóng góp của các cá nhân , tổ chức hồi giáo phi chính phủ hoặc ngân sách dành cho các công việc đặc biệt , phê chuẩn các thỏa thuận tài chính phức tạp dùng tài khoản của một số nhà nước vùng vịnh ở nước ngoài. Hiện cả hai nhà nước này đã hạn chế tài trợ cho nhà nước
hồi giáo sunni và shiite . Arập Xêút thậm chí bây giờ còn dự tích cực vào cuộc chiến kháng cự nhà nước
hoi giao . Không chỉ điều hàng chục nghìn quân ra sát biên giới Iraq để đối phó với quân ISIS sớm muộn cũng tràn sang , mà “đại gia” Trung Đông này cũng đã đóng góp gần 500 triệu USD viện trợ nhân đạo cho người lánh nạn Iraq chạy trốn các cuộc tấn công của ISIS , cũng như hoạt động chống lực lượng khủng bố này , phê chuẩn liên hiệp Quốc. Tuy dòng tiền của trợ từ nhà nước giảm sút nhưng ISIS vẫn tiếp nhận được hỗ trợ tài chính từ các nguồn đóng góp tư nhân. Tuy nhiên , rất khó ước lượng được số tiền của trợ đó. Một số nhà tài trợ chỉ đơn thuần ủng hộ vì tán dương lý tưởng của ISIS và không biết rằng tiền của họ được dùng cho thánh chiến. Họ nghĩ rằng , chúng được dành cho các công trình ấm êm của nhà nước hồi giáo. Ngoài ra , vai trò của Thổ Nhĩ Kỳ đối với tổ chức hồi giáo này hiện Vẫn là một câu hỏi. Từ lâu chính quyền Ankara nhắm mắt làm lơ về các hoạt động của nhóm
hoi giao sunni va shiite Hưng khởi này ở ngay quan ải giới của mình. Giờ đây đối mặt trước thái độ chủ nghĩa cực đoan của họ và Sự tình an ninh nhà nước đến từ các làn sóng nhập cư lánh nạn mới , chính phủ của Thủ tướng Recep Tayyip Erdogan buộc phải đưa ra một số cam đoan với các đồng minh phương Tây. “Chiến lợi phẩm” chiến đoạt Khi tổ chức khủng bố tại Mỹ vào năm 2001 , Al-Qaeda chỉ có ngân sách khoảng 30 triệu USD , chính yếu từ tiền túi của ông trùm Osama bin Laden. Trong lúc đó , theo giới phân tích , hiện nhà nước hồi giáo có ngân quỹ lên tới 2 tỉ USD -có lẽ là giàu nhất trong các tổ chức khủng bố tòng lai. Ngoài các nguồn tài trợ nói trên , không thể kể đến sự đóng góp từ các “chiến lợi phẩm” thu được từ chiến tranh. Tại các khu vực kiểm tra trên lãnh thổ Syria , ISIS đã làm chủ nhiều giếng dầu và thu lợi Ngày ngày 1 triệu USD. Ngoài ra , theo thông báo trên tờ The Guardian ( Anh ) , ISIS từng thu 36 triệu USD từ Al-Nabuk - một khu vực ở vùng núi Qalamoun , nằm phía tây Damascus - trong đó có tiền bán các món đồ cổ 8.000 năm tuổi. Sau khi mở những cuộc tấn công ào ạt vào Iraq , nhà nước hoi giao đã dùng phần lãnh thổ họ chiếm giữ được để lấy dầu mỏ một số cơ sở khai thác dầu chính của Iraq. Theo ước lượng của chuyên gia , trong nửa đầu tháng 7-2014 , ISIS đã kiếm được khoảng 10 triệu USD từ hoạt động buôn lậu dầu thô và chất đốt tinh lọc. Chỉ riêng hoạt động buôn lậu chất đốt vào khu vực cộng đồng người Kurd và Iran , ISIS đã kiếm được 1 triệu USD/ngày. Ngoài ra , ISIS còn chào bán dầu thô với giá rẻ gấp 4 lần cho các tay buôn lậu Thổ Nhĩ Kỳ , thu một lợi nhuận đồ sộ. Khi chiếm trọn đô thị Mosul ở phía bắc Iraq vào ngày 11/6/2014 , ISIS đã cướp được 466 triệu USD và một số lượng vàng khá lớn dự trữ trong ngân hàng. Ước lượng lượng tiền bị ISIL chiếm đoạt tương đương với kho bạc của các nước nhỏ như Tonga , Kiribati , các quần đảo Marshall và Falkland. Mặt khác , theo các nguồn tin thì trước khi thất thủ , Mosul cũng là “con gà đẻ trứng vàng” cho ISIS khi mỗi tháng gom được 12 triệu USD “thuế nuôi quân”. Bên cạnh đó , các chuyên gia tình báo cho biết , từ đầu ISIS đã xây dựng hệ thống kinh tài phê chuẩn việc buôn lậu , tống tiền và thu phục những tín đồ Sunni phong lưu trên toàn vùng vịnh đóng tiền “nuôi quân”. ISIS nhắm vào những cá nhân phong lưu trong các khu vực mình kiểm tra và đe dọa các cơ sở kinh doanh để thu thuế , bằng không sẽ cho nổ tung cơ sở. Linh Phương ( tổng hợp ) .
